Ditari i Gazës, pjesa e pestë: "Po mendoj se çfarë do të shkruhej në gurin e varrit tim nëse do të vdisja"

Ziadi, një palestinez 35-vjeçar, i rrëfen ditët e fundit në Gaza: Mbi vështirësinë e marrjes së kujdesit shëndetësor, të dëgjosh nga miqtë në lëvizje teksa ikin në kërkim të sigurisë – dhe të përjetosh sulme ajrore në vazhdimësi.

E mërkurë, 18 tetor

Ora 08:00 e mëngjesit. Nuk e kam humbur shpresën, por asnjëherë nuk kam qenë aq i qetë sa tani me idenë e vdekjes.

Nuk jam i sigurt nëse është për shkak të mizorisë me të cilën po përballemi, apo ndjenjës së pafuqisë që kemi vazhdimisht… apo nëse thjesht ndjehem i rraskapitur.

Nuk mund ta imagjinoj që ndërkohë që jam “i sigurt”, ka fëmijë nën rrënoja, disa të vdekur e disa të gjallë, historitë e të cilëve morën drejtimin shumë të gabuar. Ata fëmijë duhej të argëtoheshin në shkollë, të shkonin në parqe argëtimi dhe të dëgjonin përralla para gjumit për dashurinë dhe mirësinë. Jam ende gjallë ndërsa nënat po i humbasin fëmijët e tyre çdo ditë; baballarët janë të paaftë për t’u siguruar strehë familjeve të tyre; dhe të rinjtë po shikojnë ëndrrat teksa po zbehen. Me sa duket, jam me fat – radha ime nuk ka ardhur ende.

Sot, po shkruaj ditarët e mi, ndërsa po e këndoj një këngë nga Fairuz, një këngëtar i famshëm libanez, i njohur ndryshe edhe si Édith Piaf i botës arabe. Motra më shikon, duke mos besuar se pas gjithë të qarave, tmerrit dhe frikës që përjetuam orë më parë, tani unë po ia them këngës.

Kënga thotë:

Ajri flladitës vie në drejtim tonin, nga rruga e luginës

Ah more fllad, për hir të dashurisë, më ço në atdheun tim

Kam frikë, oh zemra ime, të rritem në këtë mërgim,

Atje ku as shtëpia ime nuk do të më njihte

O Zot! Sa më mungon shtëpia ime. Jam me shpresë, por i tëri në dëshpërim.

Ora 09:00 e mëngjesit. Ulem me motrën time për ta përgatitur listën e gjërave që na duhen. Artikulli kryesor është ilaçi. Motra ime ka nevojë për një relaksues muskujsh sepse “të gjithë muskujt më janë shtrënguar nga frika”- thotë ajo. Gjithashtu, kërkon një antibiotik pasi nuk ndihet mirë.

Gjatë këtyre kohërave të vështira, njerëzit në Gaza nuk e kanë luksin të sëmuren. Nuk ka mjekë dhe spitale. Sado që përpiqem të mos i shikoj lajmet, lajmet më arrijnë. Krahas tragjedisë së njohur, miku im ndan me mua lajmin se spitalet e kanë humbur energjinë; pacientët që nuk kanë hapësirë, veçanërisht në njësitë e kujdesit intensiv; mungesa e mjeteve mjekësore; dhe pacientët me dializë që i anashkalojnë seancat; vdekjen.

Mendoj përsëri për nënën time të vdekur dhe i them motrës sime se jam mirënjohëse që nuk po e përjeton atë që po kalojmë. Nëna ime ishte e sëmurë dhe ne e çonim në spital për termine. E imagjinoj situatën kur do të më duhej të merresha me të e ajo nuk do të mund ta përballonte një gjë të tillë.

Më thyhet zemra për pacientët dhe të dashurit e tyre.

Ora 10:00 e mëngjesit. Dje, një shoqe, e cila iku me burrin e saj në jug, më tregoi se ajo dhe burri i saj vendosën të ktheheshin në veri. “Po qëndrojmë me familjarët, por jemi më shumë se 35 persona. Nuk ndjehem rehat; as fëmijët e mi nuk ndjehen rehat. U pajtuam të largoheshim”.

Megjithatë, sot në mëngjes, pasi i kaloi 24 orë në Gazën veriore, ajo më dërgon një SMS duke më thënë se kanë vendosur të ktheheshin. “Rrugët ishin bosh. Nuk ka rrymë, nuk ka lidhje interneti dhe ka qenë vetëm një familje në ndërtesë që është kthyer. Nëse ndodh diçka e keqe, nuk ka njeri përreth. U pajtuam me burrin tim që të kthehesha”.

Sa për ne, ne mbetemi me familjen nikoqire, duke shpresuar të kthehemi së shpejti në qytetin e Gazës.

Mesditë. A kanë macet makthe? Njëra nga macet vazhdon të dridhet gjatë gjithë kohës kur fle. Motra ime mendon se po përjeton një makth.

Nuk kam asnjë dyshim se kafshët shtëpiake janë të zgjuara – ato kuptojnë disa komanda dhe komunikim. Por a janë macet tona të vetëdijshme se jemi të zhvendosur? Se na u desh të evakuoheshim tri herë dhe po jetojmë me frikë? Nuk mund të pyesja veten se si t’i shpjegosh kafshës tënde se diçka e keqe, jashtë mundësive tuaja, po ndodh dhe po ju prekë ndjeshëm të dyve.

Ora 04:00 pasdite. Ahmedi, djali i mesëm i familjes ku po qëndrojmë, na bashkohet për kafe. Na tregon për një burrë që e ka parë dhe është evakuuar me familjen e tij. “Ai është një njeri i pasur me një status social elitar. Nuk e imagjinoja kurrë ta shihja në atë gjendje. Qëndronte në radhën e furrës së bukës në pritje për të blerë bukë”.

“Dukej i mjerë. Edhe pse ka mundur të gjejë një banesë për familjen, ende po vuan. Është 60 vjeç dhe nuk ka anëtarë të rinj në familjen e tij, kështu që një ditë duhet të presë me orë të tëra për bukë, dhe tjetrën duhet të presë me orë të tëra për t’i mbushur enët e ujit dhe për t’i çuar në banesë”.

Ahmadi gjithashtu thotë se është i lodhur duke u ofruar ngushëllime njerëzve që njeh. “Pasi të përfundojë e gjithë kjo, do të përgatis një listë të gjatë të çdo shoku që ka humbur dikë dhe do t’i shpreh ngushëllime një nga një”.

Kur njerëzit më pyesin se si po ia dalim, unë nuk u them më se jemi mirë. U them atyre se jemi ende gjallë. Kam arritur në një fazë ku do të alarmohesha nga veprimet më të thjeshta. Edhe kur dëgjoj një tavolinë duke u tërhequr zvarrë, kërcej nga frika duke menduar se është një bombë. Nga ana tjetër, bëj çmos që t`i bëj gjërat më të vogla për të mbetur pozitiv – të tilla si një sy gjumë pesë minutash, larja e fytyrës, biseda me një të dashur, apo edhe ngrënia e një çokollate.

Jemi në modalitetin e mbijetesës dhe gjithçka ka rëndësi.

Ora 09:00 pasdite. Është natë dhe disa sulme ajrore e kanë goditur zonën. Kur ndodhi sulmi i parë, vrapova me motrën time për t’i futur macet në karrocë. Zakonisht, macet do të iknin nga frika. Por këtë herë, njëra nga macet po rrinte aty ende, si një objekt i fortë, e mbajta dhe e futa zgarë dhe pritëm pranë derës në rast se duhej të largoheshim.

Shoqja ime më dërgon një mesazh duke thënë se ka sulme ajrore edhe në zonën e saj. Ne i shkruajmë njëri-tjetrit se sa të lodhur, të tmerruar dhe të pafuqishëm jemi. I njëjti skenar çdo natë me disa detaje të ndryshme.

Ora 11:00 pasdite. Ndryshimi i papritur i emocioneve po më vret. Çdo ditë kalojmë momente të zakonshme, lumturi kur arrihet diçka e thjeshtë si blerja e bukës apo karikimi i telefonit, pastaj frika dhe dëshpërimi pas bombardimeve dhe sulmeve ajrore.  

Mendoj se çfarë do të shkruhej në epitafin e varrit tim nëse do të vdisja gjatë kësaj periudhe të tmerrshme. E kam të pamundur të dal me një deklaratë – as nuk e di se çfarë dua të arrij, apo çfarë dua të them. E shtrij trupin në divan në dhomën e ndejes dhe mbyll sytë. Pastaj, papritmas, më kujtohet një poezi që lexova një ditë dhe më pëlqeu – madje e ruajta në aplikacionin tim Notes në telefonin tim:

Mos rri pranë varrit tim e mos loto
Nuk jam aty. Nuk po fle.
Jam dhjetëra erëra që fryejnë
Jam diamanti që shkëlqen në borë
Jam drita e diellit mbi grurin e pjekur.

Jam shiu i butë i vjeshtës.

Mos rri pranë varrit tim dhe mos qaj.

Nuk jam aty. Unë nuk kam vdekur.

The Guardian

 

Përgatiti: Nuhi Shala